استارلینک و سیاست مقابله چرا با هر فناوری نوین ارتباطی ابتدا مقابله می شود؟
به گزارش کارا پیام، مواجهه با فناوری های ارتباطی در کشور بارها با محدودیت و ممنوعیت همراه بوده است. اما آیا مواجهه با ابزارهای تازه همچنان می تواند نیاز کاربران به ارتباط آزاد را از بین ببرد؟
تینا مزدکی - بتازگی محمدامین آقامیری، دبیر شورایعالی فضای مجازی، مدعی شده است ایران به فناوری هایی برای مختل کردن یا از کار انداختن سرویس استارلینک نیز دست یافته است و این فناوری ها از نظر فنی «عملیاتی و آماده» هستند.
اینترنت ماهواره ای استارلینک در ایران با محدودیت های قانونی و ملاحظات امنیتی روبه روست. بنابراین، بحث بر سر این فناوری، فراتر از امکان فنی ایجاد اختلال در ارتباطات آن، به پرسش بزرگ تری در رابطه با نحوه مواجهه با فناوری های نوظهور بازمی گردد. این که آیا محدود کردن یک فناوری می تواند مساله ای را حل کند که شاید در آینده بواسطه آن فناوری شکل خواهد گرفت؟
جهت بررسی این مورد با حامد بیدی، کنشگر حوزه دسترسی آزاد به اینترنت، گفتگو کرده ایم. او اعتقاد دارد تقابل با استارلینک را نمی توان صرفا مساله ای فنی دانست و برای فهم آن باید به رویکرد کلان حکمرانی در حوزه اینترنت، اولویت های سیاستگذاری و نحوه تعریف امنیت توجه کرد.
او در جواب این پرسش که چرا با ورود تکنولوژی جدید اولین رویکرد مواجهه با آن است؟ می گوید: « به نظرم یک نگاه کلان نسبت به اینترنت وجود دارد که با شیوه فعلی حکمرانی در تعارض است. این تعارض صرفا به اینترنت محدود نمی گردد، بلکه به شیوه حکمرانی در حوزه های مختلف، از سیاستگذاری فناوری و اقتصاد دیجیتال گرفته تا آزادی بیان و به رسمیت شناختن صداهای متفاوت و متکثر جامعه، مربوط است. در حقیقت، یا باید شیوه حکمرانی تغییر کند یا با اینترنت مقابله شود. طبیعتاً اشخاصی مانند آقای آقامیری و دیگر مسئولانی که در چنین جایگاه هایی قرار دارند، نه ایده ای برای تغییر این شیوه حکمرانی دارند و نه انگیزه و اراده ای برای آن نشان می دهند. بنابراین، آن چه باقی می ماند، صرف منابع و امکانات برای مواجهه با پدیده اینترنت است؛ بدون توجه به این که فناوری موردنظر چیست، چه میزان هزینه دارد و چه تبعاتی بدنبال خواهد داشت.»
حامد بیدی: فرقی نمی کند با فیلترینگ هوشمند در دهه ۸۰ مواجه باشیم، با روشهای پیشرفته تر فیلترینگ در سالهای بعد، قطع اینترنت در بخشی از روزهای سال یا سعی برای از کار انداختن استارلینک، چونکه همه این موارد را میتوان در قالب یک طرز تفکر تحلیل کرد.
او همینطور در جواب این پرسش که آیا نمی توان به جای مواجهه با استارلینک، از ظرفیتهای آن برای توسعه دسترسی به اینترنت بهره برد و چرا چنین نگاهی در سیاستگذاری ها پررنگ نیست؟ می گوید: « همانطور که گفتم، شیوه حکمرانی فعلی ما با نظم موجود جهانی همراه نیست و آنرا به رسمیت نمی شناسد. در سطح بین المللی نیز شاهد تقابل های مختلف هستیم. در داخل کشور هم اولویت اصلی، مدیریت صداهای معترض و تأمین امنیت داخلی بر مبنای تعاریف رسمی است؛ حتی اگر این رویکرد در عمل با تناقض ها و روشهای نامتعارف همراه باشد. در مقابل، مطالبی مانند عدالت در دسترسی به اینترنت، فراگیری دسترسی و رشد فناوری در اولویت های بعدی قرار می گیرند. به همین دلیل، به بهانه تأمین امنیت، چه امنیت داخلی و چه امنیت خارجی، و با استفاده از مفاهیمی مانند استقلال، محدودیت هایی بر اینترنت اعمال می شود که در نهایت حتی دسترسی به اشکال مختلف این فناوری را نیز برنمی تابد.»
حامد بیدی اعتقاد دارد استارلینک هم از این قاعده مستثنا نیست. این فناوری، مانند نمونه های قبلی بر مبنای توقیف کاست و جمع آوری دیش شیوه های موجود حکمرانی بر اینترنت را به چالش می کشد و درنتیجه، با آن مقابله می شود. ممکنست این مقابله در مقاطعی به موفقیتهای محدود و موقتی منجر شود، اما مساله اصلی همچنان پابرجا است.
حامد بیدی او همینطور در جواب این پرسش که مشخصاً در رابطه با استارلینک، چه روش هایی برای مواجهه با این فناوری قابل تصور است و این اقدامات چه پیامدهایی دارند؟ می گوید: « در رابطه با استارلینک، از روش هایی مانند اختلال در شبکه و سعی برای تشخیص موقعیت احتمالی کاربران گرفته تا استفاده از ابزارها و تجهیزات برای شناسایی محل نصب تجهیزات این شبکه صحبت می شود. حتی گزارش هایی از بازرسی های موردی و بازداشت اشخاصی وجود داشته که در حوزه حق دسترسی آزاد به اینترنت فعالیت می کرده اند.
او توضیح می دهد: « نکته مهم اینست که چنین اقداماتی را باید در قالب شیوه حکمرانی فعلی تحلیل کرد. به نظر می آید هزینه های اجتماعی و اقتصادی این رویکرد، مانع جدی برای ادامه آن محسوب نمی شوند. از دهه ۶۰ تاکنون، هر فناوری یا پدیده ای که بخصوص در حوزه رسانه، انحصار رسانه ای و انحصار روایت را به چالش کشیده، با برخوردهای قهری، سلبی و حذفی روبرو شده است. مواجهه با استارلینک را نیز میتوان ادامه همین روند دانست.»
این کنشگر در جواب این پرسش که ممکنست منافع اقتصادی در تداوم ممنوعیت استارلینک نقش داشته باشد، می گوید: « این احتمال وجود دارد که در کنار سایر دستاوردهای چنین سیاست هایی، زمینه برای ایجاد بازارهای غیررسمی و کسب درآمدهای خارج از سازوکارهای شفاف فراهم گردد. نمونه هایی از این وضعیت را در بازارهای غیررسمی در رابطه با تجهیزات دریافت رسانه ای در دهه های گذشته و همینطور بازار فیلترشکن در سالهای اخیر دیده ایم.»
به قول او ممکنست در مورد استارلینک نیز بازاری غیررسمی شکل بگیرد که به سبب ممنوعیت، نبود سازوکارهای شفاف و دشواری تعیین نرخ مشخص، زمینه فعالیتهای غیررسمی را فراهم آورد. اما باید میان علت اتخاذ یک سیاست و دستاوردهای اقتصادی آن تفاوت قائل شد. هر تصمیم سیاستی، چه ممنوعیت باشد و چه آزادی استفاده از یک فناوری، می تواند ذی نفعان اقتصادی مختلفی بوجود آورد. نباید این رابطه علت و معلولی را معکوس کرد و تصور کرد که صرفا وجود منافع اقتصادی، علت اصلی اتخاذ آن تصمیم بوده است.
او می گوید: « اگر امکان تعامل رسمی با شرکت استارلینک و انعقاد تفاهم نامه ها و قراردادهای قانونی وجود داشت، می شد ضمن استفاده از سازوکارها و رویه های استاندارد جهانی، زمینه ایجاد یک بازار رسمی را نیز فراهم نمود. چنین وضعیتی می توانست برای شرکت های دارای نمایندگی رسمی و فعالین اقتصادی این حوزه منافع قابل توجهی به همراه داشته باشد. در عین حال، ایجاد بازارهای غیررسمی را باید یکی از دستاوردهای احتمالی تصمیمات سیاستی دانست، نه لزوماً علت اصلی آنها.
حامد بیدی، کنشگر حوزه دسترسی آزاد به اینترنت در آخر می گوید: « برای درک این مساله باید از بررسی صرفا فنی استارلینک فراتر برویم و به شیوه حکمرانی و اولویت های سیاستگذاری دقت نماییم. تا آن زمان که دسترسی آزاد به اینترنت، گسترش فناوری و عدالت در دسترسی به عنوان اولویت های اصلی پذیرفته نشوند، احیانا با ورود تکنولوژیهای جدید نیز همین الگوی تقابل و محدودسازی تکرار خواهد شد.»
منبع: karapayam.ir
این مطلب کاراپیام را پسندیدین؟
(1)
(0)
مطالب مرتبط جدید کاراپیام
نظرات بینندگان کاراپیام در مورد این مطلب